Ulcus cruris

Algemeen

Doelstelling:

Bekorten behandelduur door consultatie specialist in een vroeg stadium voor diagnostiek en opstellen behandelplan. Behandeling vindt vervolgens plaats:

1. in de 1e lijn onder leiding van de huisarts, indien deze ervaring heeft in wondbehandeling of

2. in de 2e lijn onder leiding van de medisch specialist (dermatoloog of vaatchirurg gespecialiseerd in wondzorg). Hierbij kan de wondzorg (deels) worden uitgevoerd in de thuissituatie door een thuiszorgorganisatie gespecialiseerd in wondzorg.

Contactgegevens (transmurale) wondzorg

Verwijscriteria | Vaatchirurg gespecialiseerd in wondzorg

  • Een patiënt met diabetes en een ulcus/niet-genezende wond onderbeen-voet-teen.
  • Een patiënt met bekend en/of vermoeden van arterieel vaatlijden (waaronder status na myocardinfarct en/of CVA/TIA) en een ulcus.
  • Kwetsbare ouderen met een verhoogd (Cardio) Vasculair Risicoprofiel.

Verwijscriteria | Dermatoloog

  • Patiënten met een ulcus (gelegen aan de mediale danwel laterale malleolus) met 3 weken geen progressie in de wondgenezing, waarbij de huisarts de diagnose ulcus cruris venosum bevestigd wil zien en advies wil t.a.v. de behandeling (75% van de chronische ulcera is veneus).
  • Patiënten met een ulcus, waarbij de pathogenese onduidelijk is, en de huisarts nadere diagnostiek wenst (is het mengvorm, hypertensie of door druk, andere oorzaak, invloed co-morbiditeit?)

Huisarts

Vormt zich een oordeel over de etiologie en verwijst via Zorgdomein. In de brief wordt vermeld:

  • Vraagstelling
  • Anamnese
  • Voorgeschiedenis
  • Medicatie
  • Relevant onderzoek indien verricht zoals Enkel-Arm-Index (inclusief absolute waarden)
  • Duur behandeling middels ambulante compressietherapie
  • Procedurevoorstel:
  • Overname behandeling
  • Advies en terugverwijzing
  • Op verzoek patiënt
  • Second opinion
  • Verdere diagnostiek
  • Anders, namelijk:
  • Ingeschakelde thuiszorgorganisatie met contactpersoon en contactgegevens.

NB: indien de huisarts de behandeling en controle niet zelf wil doen na consultatie, vermeldt hij/zij dat expliciet in de ZD brief

Patiƫnt

  • Wordt opgeroepen door Meander Medisch Centrum
  • De uitslag van eventueel aanvullend onderzoek (indien niet opgenomen in de verwijsbrief) meenemen naar de poli.

Specialist en vervolgbeleid

Triage:

Op basis van verwijsbrief in Zorgdomein wordt de patiënt eerst gezien door de dermatoloog dan wel de vaatchirurg, gespecialiseerd in wondzorg.

1. Bij voortzetting behandeling in de 1e lijn:

Indien bij Procedurevoorstel aangegeven Advies en terugverwijzing en als patiënt in de 1e lijn wil worden behandeld en ook de specialist dit verantwoord acht. Indien discrepantie zal specialist hierover contact opnemen met huisarts.

Specialist: verwijst terug naar de huisarts indien diagnostiek rond is (veelal 1 consult, maximaal 2) met brief binnen 1 werkdag met diagnose en etiologie ulcus en het daarop gerichte behandelplan, inclusief vermelding wondmaterialen.

Poli-assistente: schrijft overdracht voor Thuiszorg en geeft dit mee aan patiënt.

Uitvoer

Huisarts is hoofdbehandelaar. Betrokken thuiszorgorganisatie overlegt met huisarts over (veranderingen in) wondzorgbeleid, zie stroomschema.

2. Bij overname behandeling in de 2e lijn:

Specialist: informeert huisarts indien diagnostiek rond is binnen een week met brief met diagnose en etiologie ulcus en het daarop gerichte behandelplan.

Poli-assistente: schrijft overdracht voor MSVT (Medisch Specialistische Verpleging in de Thuissituatie: verpleegkundige zorg in de thuissituatie in opdracht en onder verantwoordelijkheid van de medisch specialist) en geeft dit mee aan patiënt.

Uitvoer

Wondzorg en evt. zwachtelen door:

  • 2a. transmurale thuiszorgorganisatie gespecialiserd in wondzorg (ZUZZ) of
  • 2b. (reeds ingeschakelde) reguliere thuiszorgorganisatie,
  • 2c./d. doktersassistenten / verpleegkundigen polikliniek Dermatologie danwel Chirurgie

Behandeling oorzaak zo spoedig mogelijk. Bij veneus ulcus evt. VNUS stamvarix, arterieel zo mogelijk arteriële revascularisatie (dotter, stent, endarteriectomie, bypass).

De specialist bericht de huisarts aansluitend aan het controlebezoek, indien het vervolgbeleid veranderd is.

Specialist is hoofdbehandelaar. Betrokken thuiszorgorganisatie overlegt met specialist over (veranderingen in) wondzorgbeleid.

Bron en samenstellers

Bron: NHG-Standaard ulcus cruris venosum (M16) juni 2010 en Overkoepelende richtlijn Veneuze pathologie 2014

Deze werkafspraak is samengesteld door: M. Scholten, huisarts; dr. A.M.T. van Lynden, dermatoloog (Meander MC); M.S. Verweij, chirurg (MeanderMC) en F.W.M. Boonekamp, huisarts en medisch coördinator MCCE

Deze werkafspraak is herzien in 2016 door: Transmurale Wondzorg Commissie, dr. A.M.T. van Lynden, dermatoloog (Meander MC); drs. M.C. Loubert, chirurg (Meander MC); M. Buijs-Wilts, huisarts; C.J. Bakker, huisarts; I.C. Tchaoussoglou, huisarts en medisch coördinator MCCE