Werkprotocol diabetes fysiotherapeut

Doelgroep, eisen aan de fysiotherapeut en doelen

Behandeldoel bij het beweegprogramma
•    Het ontwikkelen en onderhouden van een actieve leefstijl; 
•    Trainen van de lokale spierkracht en het spieruithoudingsvermogen; 
•    Gewichtsreductie; 
•    Verbeteren van het balansgevoel en het verhogen van het algemeen welbevinden;
•    Het bestrijden van beïnvloedbare risicofactoren, zoals het ontstaan van hart- en vaatziekten en botontkalking. 
 

Eisen:
•    De fysiotherapeut beschikt over kennis en vaardigheden door geaccrediteerde scholing.
•    De therapeut is geregistreerd in een Kwaliteitsregister Fysiotherapie en heeft verder kennis van de zorgstandaarden en zelfmanagement en een geldig reanimatiediploma.

Werkwijze fysiotherapeutische behandeling

Fysiotherapie bij DM2 richt zich op het laagdrempelig maken van bewegen. Door het vergroten van het inzicht in het eigen beweegpatroon en het creëren van omstandigheden om meer te kunnen bewegen wordt een blijvend gezond beweegpatroon nagestreefd. Bij diabetespatiënten geldt dat lichaamsbeweging zowel preventief als curatief een gunstig effect heeft op de ziekte. Uit post hoc analyses blijkt dat bij een HbA1c boven de 7,0 procent bij het begin van de beweeginterventie het therapeutisch effect nog iets groter is. Daarom heeft gestructureerd bewegen, naast medicatie en dieet, een aanvullende therapeutische meerwaarde. 


Gestructureerd bewegen bij patiënten met DM II geeft een daling van het geglycosyleerd hemoglobinegehalte (HbA1c) van gemiddeld 0,6 procent.


Voor de uitgebreide KNGF standaard beweeginterventie bij Diabetes Mellitus 2 klik hier.


Beweegconsult
•    Het huidige beweeggedrag adhv de PACE en de beweegrichtlijn
•    Beweegervaring, beweegmotivatie en verwachtingen patiënt
•    Risicofactoren voor bewegen zoals comorbiditeit, bewegingsangst, overgewicht, etc.
•    Inventarisatie  kennis van de patiënt over diabetes en de invloed van beweging op de bloedglucoseregulatie;
•    Het al dan niet verrichten van zelfcontrole van de bloedglucose door de patiënt;
•    Het vermogen van de patiënt om een hypoglykemie te herkennen en kennis over de acties die ondernomen moeten worden (afstemming voeding vs. bewegen);
•    De basisfitheid door middel van een inspanningstest 

Conclusie beweegconsult
1.    De basisfitheid van de patiënt is onvoldoende/voldoende/goed
2.    Er zijn wel/geen bedreigingen t.a.v. bewegen, te weten:
3.    Er zijn wel/geen complicaties die contra-indicatief zijn, te weten:

Op basis van deze uitkomsten zijn er de volgende mogelijkheden:
•    Eenmalig beweegadvies 
•    Beweegadvies en plan van aanpak om zelfstandig meer te gaan bewegen met controle afspraak na 6 weken
•    Start beweegprogramma
•    Start fysiotherapeutische behandeling 
•    Terugverwijzen ivm complicatie

Voorlichting, informatie en educatie

n.v.t.

Criteria overleg en terugverwijzing

Terugrapportage
Indien een behandeltraject is gestart zal bij afsluiting van de begeleiding een rapportage met de behandeldoelen, het behandelproces, het beweegadvies in hoofdlijnen en de behandelresultaten worden gerapporteerd. Dit vindt plaats na 3 maanden en bij voorkeur opnieuw na 6 en 9 maanden in verband met mogelijke terugval.

Inhoudsverantwoordelijke en versie

Suzanne Bakker, kaderhuisarts diabetes. 

Versie: december 2018.

Het totale ketenzorgprogramma met daarin de transmurale afspraken is te downloaden via deze link.

Bronnen

•    De Standaard Beweeginterventie diabetes mellitus type 2 van de KNGF 2009: klik hier.
•    Gezondheidsraad. Beweegrichtlijnen 2017. Den Haag: Gezondheidsraad, 2017; publicatienr. 2017/08